خبر صبح/ نیر حیدری: سرباز معلمی پدیده ای است که از سالیان گذشته در کشور ما مرسوم شده و همان طور که از نامش پیداست به سربازی اطلاق می شود که دوران خدمت خود را به عنوان معلم در یکی از روستاهای محروم منطقه سپری می کند. حال مقصود این گفتار بررسی خوب و بد این پدیده در درون سیستم آموزش و پرورش است؛ از این نظر باید گفت تنها وجه مثبت آن مقرون به صرفه بودن از نظر اقتصادی است. چرا که سرباز معلم در ازای خدمت خود حقوق معلمی دریافت نمی کند و این بار بزرگی را از دوش نظام آموزشی بر می دارد. اما از نظر تربیتی و آموزشی چه؟!

    فردی که به عنوان سرباز معلم به روستاها اعزام می شود ظاهرا دوره کوتاه دو ماه یا کمتر تربیت معلم را گذرانده است اما لزوما تخصص معلمی را ندارند و در رشته های مربوطه تحصیل نکرده اند. برای مثال بسیار به چشم می خورد سرباز معلمانی که در رشته های فنی تحصیل کرده اند و شاید در رشته خود تبحر بالایی نیز داشته باشند اما صاحب نظران آگاهند به اینکه معلمی حرفه ای هنرمندانه و مستلزم آموزش های ویژه علمی و عملی است که قطعا در دوره کوتاه دو ماهه میسر نمی شود. از طرفی آموز و پرورش در دوره ابتدایی نیز از حساسیت بالایی برخوردار است و عقلا باید به خبرگان این عرصه محول شود. زیرا بر اساس نتایج مطالعات معتقدیم اساس شخصیت و هویت انسان در همین سالهای اولیه زندگی شکل می گیرد. از سوی دیگر سربازمعلمان به مناطق محروم اعزام می شوند و با توجه به ضعف هایی که در رابطه با چند و چون معلمی دارند, موفقیت کافی را در آموزش کودکان این مناطق حاصل نمی کنند که این نیز در مقایسه این کودکان با کودکان سایر مناطق مشهود می شود. لذا می توان چنین ادعا کرد که سرباز معلمی به فقر دانش و محرومیت این مناطق دامن می زند؛ یعنی دانش آموزان که آینده سازان نامیده می شوند, عموما به میزان قابل قبولی از پیشرفت علمی نمی رسند و از ادامه تحصیل باز می مانند و چنانچه افرادی از ایشان قادر به ادامه تحصیل هم باشند, دارای بنیه ضعیف هستند که موجب می سوند نسبت به دیگر همسالان خود از موفقیت کمتری برخوردار شوند.

    این نقدی است سازنده بر موضوعی که خیلی وقت ها آسیب های آن را به چشم دیده  و بی تفاوت از کنار آن گذشته ایم؛ درحالی که با تغییر دید خود نسبت به امر تربیت, بر نکوهیده بودن این روند آگاه خواهیم شد. البته مقصود از تغییر دیدگاه, این است که تعلیم و تربیت را اساسی ترین و ضروری ترین نهاد برای سرمایه گذاری قلمداد کنیم که بواقع سرمایه گذاری روی نیروی انسانی بهترین نوع آن است و ضامن پیشرفت و سازندگی می باشد.